Δεκέμβρης, ο μήνας που γεμίζει με φώτα, στολισμούς, αλλά και πολλές προσδοκίες. Μαζί με τη λίστα των δώρων και των προγραμματισμών μεγαλώνει και η λίστα με το άγχος πολλών γονιών. Σκέψεις όπως ‘’να προλάβουμε να τα κάνουμε όλα όμορφα, να χαρούν τα παιδιά μας, να είμαστε η ‘’τέλεια οικογένεια’’.
Τα παιδιά όμως είναι αυτά που δε χρειάζονται τα τέλεια Χριστούγεννα. Χρειάζονται παρόντες γονείς την κάθε στιγμή. Και αυτό είναι το καλύτερο δώρο που μπορεί να προσφέρει ένας γονέας.
Η ψευδαίσθηση της ‘’μαγικής’’ περιόδου
Είναι αλήθεια πως τα τελευταία χρόνια οι γιορτές έχουν γίνει ένας είδος θεάματος. Στα social media βλέπουμε σπίτια που μοιάζουν βγαλμένα από παραμύθι και γονείς που δείχνουν ακούραστοι, δημιουργικοί και κυρίως πάντα χαμογελαστοί. Αυτή η εικόνα κάνει πιο εύκολο να πιστέψουμε ότι έτσι πρέπει να είναι τα Χριστούγεννα. Πίσω όμως από τος φωτεινές εικόνες, οι περισσότεροι άνθρωποι βιώνουν κάτι πιο σύνθετο: πίεση, κόπωση και ανάγκη για αναγνώριση. Ακόμη, η νοσταλγία για τα Χριστούγεννα των παιδικών μας χρόνων, αλλά και μία διάχυτη μοναξιά μπορούν την περίοδο των γιορτών να κάνουν την εμφάνισή τους.
Η γονεϊκότητα τον Δεκέμβρη έχει μία σημαντική πρόκληση: ενώ υπάρχει η ανάγκη της δημιουργίας αναμνήσεων, ο εστιασμός πέφτει στο “πως φαίνεται κάτι’’ και όχι στο πως νιώθουν τα παιδιά και οι μεγάλοι γι’ αυτό, αλλά και τι πραγματικά θέλουν.
Από την υπερπροσπάθεια στη σύνδεση
Αν επιθυμούμε να πετύχουμε μία πιο εφικτή αλλαγή μπορούμε να ξεκινήσουμε από το εξής: να αποσύρουμε την ανάγκη για εντυπωσιασμό και να στραφούμε στη συνειδητή παρουσία. Κάποια απλά και πρακτικά παραδείγματα είναι τα εξής:
– Δεν οργανώνουμε κάθε μέρα των γιορτών κάτι. Αντίθετα αφήνουμε μέρες ελεύθερες για αυθόρμητες επιλογές, όπως παιχνίδι στο πάτωμα.
– Δε φωτογραφίζουμε την κάθε στιγμή, προσπαθώντας για την πιο όμορφη φωτογραφία, αλλά βγαίνουμε μία πιο αυθόρμητη και ξαφνική φωτογραφία όλοι μαζί οικογενειακώς.
Η σύνδεση μεταξύ των μελών της οικογενείας χτίζεται μέσα στην ατέλεια. Εκεί βρίσκουν τα παιδιά ασφάλεια, στη βεβαιότητα πως δε χρειάζεται να είναι καλά ή ήσυχα για να τα αγαπάμε και να τα αποδεχόμαστε, αλλά και για να περνάμε ουσιαστικό χρόνο μαζί τους.
Ο Δεκέμβριος ως μήνας αυτοφροντίδας
Για να μπορείς να είσαι ένας ουσιαστικά παρόντας γονέας στις Γιορτές, οφείλεις πρωτίστως να έχεις φροντίσει τον εαυτό σου. Δεν υπάρχει τίποτα πιο σημαντικό και ασφαλές για ένα παιδί από έναν ήρεμο γονέα.
– Οριοθετούμε το πρόγραμμά μας. Δε χρειάζεται να πάμε σε κάθε παιδική ή οικογενειακή εκδήλωση, όπου είμαστε καλεσμένοι.
– Αναγνωρίζουμε τις πραγματικές μας ανάγκες. Ίσως έχουμε ανάγκη από λίγη ησυχία χωρίς επιπλέον δόση κοινωνικότητας.
– Ζητάμε βοήθεια όπου χρειαστεί π.χ. στην προετοιμασία των δώρων ή των γλυκών. Είναι ψυχική ωριμότητα να μπορούμε να μοιραζόμαστε τις ευθύνες.
– Ομολογούμε την αλήθεια στα παιδιά μας, όπως ότι δε θέλουμε αυτή τη στιγμή να παίξουμε μαζί τους, αλλά θα το κάνουμε αργότερα. Έτσι, φροντίζουμε τον εαυτό μας, κρατάμε την υπόσχεσή μας και μαθαίνουμε στα παιδιά μας να φροντίσουν και αυτά αργότερα τον πολύτιμο εαυτό τους.
Οι γιορτές μέσα από τα μάτια των παιδιών
Τα παιδιά βλέπουν τις γιορτές μέσα από τα μάτια της σχέσης. Πάνω στη σχέση διαμορφώνονται οι πιο ισχυρές τους αναμνήσεις, αυτές που θα τα συνοδεύουν στην ενήλικη ζωή. Ρωτώντας ένα παιδί τι του άρεσε περισσότερο τα Χριστούγεννα, οι απαντήσεις που θα λάβεις είναι αυτές: ‘’ όταν ήρθε η γιαγιά και φτιάξαμε κουλουράκια’’, ‘’ όταν κοιμηθήκαμε όλοι μαζί στο σαλόνι κάτω από το δέντρο.’’, ‘’όταν διαβάσαμε όλοι μαζί παραμύθια υπό το φως των κεριών’’.
Ως γονείς φέτος ας θέσουμε ένα μικρό πείραμα στον εαυτό μας δοκιμάζοντας κάτι απλό: ας βρούμε ένα πεντάλεπτο την ημέρα, κάθε μέρα των διακοπών, όπου θα είμαστε πραγματικά παρόντες με το παιδί μας. Χωρίς κινητό στο χέρι, χωρίς κανόνες, χωρίς ‘’πρέπει’’. Αυτό το πεντάλεπτο δεν έχει σημασία να είναι σχεδιασμένο, μπορεί να είναι μια αγκαλιά, ένα ουσιαστικό βλέμμα ή ένα ‘’ πώς πέρασες σήμερα;’’. Αυτά τα πέντε λεπτά δημιουργούν έναν μικρό, αλλά ανθεκτικό δεσμό με το παιδί από οποιοδήποτε στολισμό.
Ας εστιάσουμε φέτος τον χειμώνα στη σύνδεση, στην επιβράδυνση και στην τρυφερότητα. Αν θέλουμε ένα δώρο για τα παιδιά μας που θα κρατήσει περισσότερο από ένα παιχνίδι ας είναι το να τα κοιτάμε αληθινά στα μάτια, να τα ακούμε χωρίς να τα διακόπτουμε και να τους δείχνουμε ότι είμαστε εκεί.
